تغذیه

سلنیوم چیست؟ فواید، مکمل، عوارض و مقدار مصرف روزانه

سلنیوم (Selenium) یک ماده معدنی کمیاب ضروری است که برای بسیاری از فرآیندهای بدن از جمله عملکرد شناختی، سیستم ایمنی سالم و باروری در مردان و زنان مهم است. به گفته دفتر مکمل های غذایی ایالات متحده، این ماده به متابولیسم هورمون تیروئید و سنتز DNA کمک می کند و از شما در برابر آسیب استرس اکسیداتیو و عفونت محافظت می کند. این ماده در بافت انسان، بیشتر در عضلات اسکلتی وجود دارد. منابع غذا متنوعی شامل آجیل، غذاهای دریایی و گوشت ها  دارای سلنیوم هستند. مقدار سلنیوم در غذا غالباً به غلظت سلنیوم در خاک و آبی که کشاورزان مواد غذایی که در آن پرورش می دهند بستگی دارد.

فواید سلنیوم

سلنیوم به جلوگیری و کاهش بیماریهای قلبی عروقی، تیروئید، مشکلات شناختی (cognitive decline) کمک کند، که به معنای اختلالات مربوط به تفکر، سرطان و سایر موارد است.

1. بیماری های قلبی عروقی

طبق دفتر مکمل های غذایی آمریکا، سلنوپروتئین ها (selenoproteins) می توانند در برابر بیماری های قلبی عروقی محافظت کنند، زیرا از اصلاح اکسیداتیو لیپیدها یا چربی ها در بدن جلوگیری می کنند. که باعث کاهش التهاب و جلوگیری از تجمع پلاکت می شود. با این حال، شواهد بالینی استفاده از مکمل های سلنیوم برای این منظور را تأیید نمی کند.

2. مشکلات شناختی

فعالیت آنتی اکسیدانی سلنیوم به کاهش خطر شناختی یا ذهنی با افزایش سن کمک کند. شواهد حاصل از مطالعات متفاوت است و مکمل سلنیوم هنوز برای افرادی که در معرض خطر بیماری هایی مانند آلزایمر هستند تجویز نشده است، اگرچه ممکن است نقشی در پیشگیری داشته باشد که هنوز تحت بررسی است.

3. تیروئید

سلنیوم نقش مهمی در تولید و متابولیسم هورمون تیروئید دارد. برخی شواهد نشان می دهد که زنان با میزان سلنیوم بالاتر مشکلات تیروئیدی کمتری دارند، اما برای مردان ثابت نشده است، و مطالعات دیگر نتایج متفاوتی را ایجاد کرده است.

مطالعات بیشتری در حال انجام است تا تصمیم بگیرند که آیا مکمل های سلنیوم  از سلامت تیروئید حمایت می کند یا خیر.

4. سرطان

نقشی که سلنیوم در ترمیم DNA و سایر عملکردها دارد می تواند به جلوگیری از سرطان کمک کند. با این حال، مطالعات نتایج متفاوتی را ارائه داده اند. سازمان غذا و داروی ایالات متحده (FDA) در سال 2003 نتیجه گرفت:

برخی شواهد علمی نشان می دهد که مصرف سلنیوم ممکن است خطر ابتلا به انواع خاصی از سرطان را کاهش دهد.

همچنین پژوهش ها نشان داده است که سلنیوم می تواند به موارد زیر کمک کند:

  • از پیشرفت HIV به ایدز جلوگیری کنید
  • خطر سقط جنین را کاهش می دهد
  • محافظت در برابر آسم

برخی تحقیقات در مورد اینکه آیا میزان سلنیوم زن در دوران بارداری ممکن است خطر ابتلا به آسم فرزندش را پیش بینی کند وجود دارد.

در حالی که سلنیوم به طور واضح عنصر بسیاری از جنبه های سلامت انسان است، اما شواهد کمی وجود دارد که بتوانید از مکمل ها برای جلوگیری از این شرایط استفاده کنید.

مقدار مصرف سلنیوم

مقدار مصرف سلنیوم

مقدار توصیه شده روزانه (DV) یا میزان مجاز روزانه برای سلنیوم 55 میکروگرم در روز برای بزرگسالان است. در دوران بارداری، یک خانم باید 60 میکروگرم و زنان شیرده باید 70 میکروگرم در روز مصرف کنند.

کمبود سلنیوم در سراسر جهان نادر است. ایجاد آن اغلب سالها به طول می انجامد و معمولاً فقط در مناطقی با مقدار سلنیوم بسیار کم در خاک اتفاق می افتد.

در چندین منطقه از چین مقدار سلنیوم خاک کم است، اما کمبود های آن در جمعیت از طریق برنامه های مکمل ریشه کن شده است. مکمل های سلنیوم در دسترس هستند، اما بهتر است هر نوع ویتامین یا ماده معدنی را از طریق غذا دریافت کنید.

سلنیوم به تنهایی ویتامین یا ماده معدنی نیست، که برخی از غذا ها را بتوان در رژیم غذایی قرار داد، بلکه نحوه همکاری مواد مغذی است. جداسازی مواد مغذی خاص به صورت مکمل لزوماً همان مزایای سلامتی را ندارد که مصرف ماده مغذی از یک ماده غذایی کامل دارد. نیاز روزانه هر ماده مغذی ابتدا باید از طریق غذا تامین شود.

منابع سلنیوم

منابع سلنیوم

سلنیوم به جای میوه و سبزیجات تازه بیشتر در غلات سبوس دار و محصولات دامی یافت می شود.

غذاهای زیر منابع سلنیوم خوبی هستند:

آجیل برزیلی: 28 گرم آجیل برزیلی، 777 درصد مقدار توصیه شده روزانه (DV) را تأمین می کند.

ماهی تن: 85 گرم تن ماهی، حاوی 92 میکروگرم یا 131 درصد DV است.

هالیبوت (Halibut): 85 گرم ماهی هالیبوت پخته، حاوی 47 میکروگرم یا 68 درصد DV است

برنج قهوه ای: 1 فنجان برنج قهوه ای پخته شده، حاوی 19 میکروگرم سلنیوم است

تخم مرغ: یک تخم مرغ بزرگ حاوی 15 میکروگرم است

نان: 1 برش نان سفید، 10 میکروگرم را تأمین می کند.

مقدار سلنیوم در غلات به محتوای خاک محل رشد دانه ها بستگی دارد.

عوارض سلنیوم

عوارض سلنیوم مکمل

بیشترین مقدار مصرف سلنیوم در روز 400 میکروگرم برای بزرگسالان است.

مسمومیت ناشی از سلنیوم به دلیل مصرف بیش از حد، به ویژه از منابع غذایی نادر است، اما مصرف بیش از حد مکمل های بسیار غلیظ می تواند اثرات منفی داشته باشد. اثرات آن شامل موارد زیر می باشد:

  • بوی سیر مانند هنگام تنفس و طعم فلزی دهان
  • ناخن های شکننده
  • دندان های لکه دار یا خراب
  • مشکلات گوارشی مانند حالت تهوع
  • ناهنجاری های عصبی
  • خستگی و تحریک پذیری
  • ضایعات و بثورات پوستی
  • ریزش مو

در موارد شدید، می تواند منجر به نارسایی کلیه، نارسایی قلبی و مرگ شود.

همچنین مکمل های سلنیوم می توانند با برخی داروها از جمله سیس پلاتین (cisplatin)، داروی شیمی درمانی تداخل داشته باشند. استفاده از این دارو می تواند سطح سلنیوم را در بدن کاهش دهد.

استفاده از مکمل سلنیوم

دستورالعمل های رژیم غذایی 2015-2020 برای آمریکایی ها مردم را ترغیب می کند که مواد مغذی خود را به جای مکمل ها از منابع غذایی دریافت کنند. داشتن یک رژیم غذایی متنوع و مفید مهمتر از تمرکز روی مواد مغذی مکمل به عنوان کلید سلامتی است.

برای مصرف مکمل، خرید از مکان معتبر مهم است. در ایالات متحده، سازمان غذا و دارو (FDA) مکمل ها را از نظر کیفیت، خلوص، بسته بندی یا میزان تاثیر آن کنترل نمی کند.

 

منبع: medicalnewstoday

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا